De Bijlesstudent

Spieren

Bijles Biologie VWO

Waaruit bestaan spieren?

Spieren worden aangestuurd door het zenuwstelsel. Impulsen van je zenuwstelsel kunnen namelijk spieren laten samentrekken. Spieren kunnen zelf niet uitrekken. Ze rekken uit door het samentrekken van andere spieren. Spieren die ervoor zorgen dat andere spieren uitrekken noem je antagonisten.

 Spieren zijn opgebouwd uit spierbundels. Spierbundels bestaan uit spiervezels. Spiervezels zijn weer opgebouwd uit myofibrillen. Spieren trekken zich samen door die myofibrillen. Myofibrillen zijn opgebouwd uit lange draadvormige eiwitketens, van de eiwitten myosine en actine. De eiwitketens worden actine- en myosinefilamenten genoemd. Myosinefilamenten zijn wat dikker dan actinefilamenten.

Wanneer een spier gaat samentrekken, schuiven de actine- en myosinefilamenten langs elkaar. Daardoor wordt de spiervezel korter en dikker. Voor het samentrekken van de spier is energie nodig (ATP).

2 typen spieren

Er zijn twee typen spieren: gladde spieren en dwarsgestreepte spieren. Gladde spieren worden aangestuurd door het autonoom zenuwstelsel. Ze liggen in de huid, het oog en in de wanden van holle organen.

Let op: Je hart wordt autonoom aangestuurd. Toch is je hartspier dwarsgestreept. Dit is dus een uitzondering! Het autonoom zenuwstelsel regelt alle onbewuste handelingen die je lichaam verricht, zoals verteren en (onbewust) ademhalen. Gladde spieren werken traag en voor lange tijd. Je moet tot slot weten dat gladde spierweefsel bestaat uit cellen die niet met elkaar versmolten zijn.

Dwarsgestreepte spieren

Dwarsgestreepte spieren worden aangestuurd door het animale zenuwstelsel. Het gaat dus om bewuste handelingen. Ze werken veel sneller dan gladde spieren, maar ze zijn dan ook een stuk sneller vermoeid. Je kunt bijvoorbeeld alleen spierpijn van het sporten krijgen aan spieren die je zelf (animaal) aanstuurt. Je krijgt natuurlijk geen spierpijn aan je lever van het sporten. Skeletspieren zijn dwarsgestreepte spieren.

Help! Wat zijn skeletspieren ook alweer? De skeletspieren vormen het actieve bewegingsapparaat.

Je moet tot slot weten dat gladde spierweefsel bestaat uit cellen die wel met elkaar versmolten zijn.