De Bijlesstudent

De nieren

Bijles Biologie HAVO

Wat is de functie van de nieren?

De meeste mensen worden geboren met twee nieren. Maar, je kan ook prima met maar één nier leven. Nieren filteren het bloed. Daarbij komt een zeer belangrijke taak kijken: het constant houden van het inwendig milieu. Dit noemen we ook wel: het handhaven van de homeostase. De nieren zorgen er onder andere voor dat de bloeddruk, pH-waarde en osmotische waarde van het inwendig milieu min of meer constant blijft.

Ook zorgen de nieren voor het uitscheiden van urine. Urine bestaat uit water en afvalstoffen (overtollige en/of schadelijke stoffen) zoals zouten en ureum. Wat is ureum ook al weer? Als je eiwitten te veel hebt, kan je lichaam eiwitten gaan verbranden. De afvalstoffen die daarbij vrijkomen komen dan in je bloed terecht. Je lever zet die om naar ureum.

Bloed filteren en maken van urine

Het buitenste deel van de nier heet de nierschors. Vanbinnen zit het niermerg. Een nier bevat ongeveer een miljoen nefronen. Nefronen zijn kleine niereenheden die zich deels in de nierschors en deels in het niermerg bevinden. Nefronen filteren het bloed en maken urine.

Hoe wordt urine gevormd?

Bloedvloeistof komt bij de nefronen terecht. In een nefron wordt voorurine gevormd uit bloedvloeistof onder invloed van verhoogde bloeddruk, wegens verkleinde haarvaten. Dit gebeurt in de glomerulus. De voorurine wordt opgevangen in het kapsel van Bowman. Bloedcellen en eiwitmoleculen blijven in de bloedbaan en komen dus niet in het kapsel van Bowman terecht. Dit proces heet ultrafiltratie.

Dan loopt het voorurine naar de nierkanaaltjes met de lis van Henle waar het wordt geconcentreerd tot urine. Dit proces heet terugresorptie waarbij er nuttige stoffen uit het voorurine terug naar het bloed gaan. Het nierkanaaltje mondt uit in de verzamelbuis. Door de verzamelbuis loopt de urine naar de nierbekken.

De gevormde urine wordt opgeslagen in de nierbekken en afgevoerd via de urineleider naar de blaas. Tot slot verlaat de urine het lichaam via de urineleider.